Wydarzenia

Rosjanie w MOL - alarm dla regionu

Antoni Rybczyński

30 marca rosyjski prywatny koncern energetyczny Surgutnieftiegaz (dalej Surgut) zakupił na budapeszteńskiej giełdzie 21,2% akcji węgierskiej spółki MOL - pakiet, którego właścicielem był austriacki ÖMV - za 1,4 mld euro. Średnia cena za akcję wyniosła 19 200 forintów - niemal dwukrotnie przebijając cenę z zamknięcia notowań 27 marca (9 940 forintów). Żadna normalna spółka działająca w interesie swoich akcjonariuszy nie przepłaca rynkowej ceny aż o 100%! Wskutek tej dziwnej transakcji związany z rosyjskim rządem Surgut stał się w kilka godzin największym indywidualnym akcjonariuszem MOL, węgierskiego koncernu naftowo-gazowego, jednego z największych (obok ÖMV i Orlenu) graczy energetycznych w Europie Środkowej. Zaskoczeni byli zarówno MOL, rząd Węgier, jak i Komisja Europejska.

Rola ÖMV

Austriacki koncern ÖMV (znaczące udziały państwa) rozszerzał swój pakiet udziałów w MOL w latach 2007-2008, co można było interpretować ja

Czytaj dalej · Komentarze (1047) 09.06.2009. 07:17

Gazprom wchodzi na Węgry

Antoni Rybczyński

Rosjanie nie dość, że uzależnili Węgry od dostaw gazu, to teraz sięgają także po kontrolę nad jego dystrybucją na rynku krajowym. Ofiarą działań Gazpromu padł Dmytro Firtasz, jeszcze kilka miesięcy temu kluczowy pośrednik w eksporcie gazu otrzymywanego od Rosjan na Ukrainę i Węgry. Po wyeliminowaniu RosUkrEnergo z handlu na Ukrainie, związane z Gazpromem struktury biznesowe podjęły próbę przejęcia - jak się w tej chwili wydaje skuteczną - spółki Emfesz, obsługującej 1/4 gazowego rynku Węgier. Wydarzenia z tym związane doskonale ilustrują metody działania Gazpromu w sektorze gazowym Europy.

Itera-ETG-Emfesz-RUE

Węgry pozostają kluczowym celem ekspansji Gazpromu od momentu upadku komunizmu. Z racji położenia na styku największych systemów transportowych gazu kraj ten jest postrzegany jako potencjalny wielki europejski gazowy hub (węzeł handlu gazem). W 2002 roku w Budapeszcie została zarejestrowana tajemnicza spółka handlu

Czytaj dalej · Komentarze (5) 25.05.2009. 09:55

Ciemna strona zmiany systemu

W ciągu ostatnich tygodni ukazało się kilka artykułów prasowych i wypowiedzi przedstawicieli rządu oraz branży paliwowej na temat zmiany systemu tworzenia zapasów obowiązkowych. W głosach pobrzmiewał optymizm a w oczach przedstawicieli branży widniały znaki dolara ($$). Sprawa rozbija się oczywiście o środki pieniężne jakie mogły by uzyskać podmioty działające na polskim rynku paliwowym, szczególnie zależy na takiej zmianie zadłużonym obecnie w niemałym stopniu Grupie Lotos i PKN Orlen. Jednakże oprócz tej jakże miłej strony ewentualnej zmiany systemu jest pewien mniej miły i w oficjalnych wypowiedziach (oraz artykułach) zupełnie niezauważalny. Miej miłą rzeczą dla rodzimych spółek będzie wzrost konkurencji na rynku paliwowym. Obecnie aby rozpocząć działalność polegającą na imporcie paliw należy znaleźć magazyniera, z którym podpisze się umowę o magazynowanie a następnie tworzyć zapasy w pełnej ich wysokości czyli 76 dni (plus 10% rezerwy na zapasy niedostępne). Jest to pewna bariera

Czytaj dalej · Komentarze (138) 15.05.2009. 19:04

Nowa wojna gazowa

Antoni Rybczyński

Zwrot w polityce Turkmenistanu może przesądzić losy rosyjsko-zachodniej rywalizacji o zasoby energetyczne Azji Centralnej. Położony między Morzem Kaspijskim, Iranem i Afganistanem kraj ma gigantyczne zasoby gazu. Od upadku ZSRS monopol na dostęp do nich miała Rosja. Jednak pod koniec marca rozgorzał między obu państwami konflikt, który zwiększa szanse na połączenie Europy z kaspijskim gazem bez pośrednictwa Moskwy.

Gurbanguły Berdymuchammedow, który dwa lata temu przejął władzę absolutną w Turkmenistanie, porzucił izolacjonizm swego poprzednika Turkmenbaszy i zaczął poszukiwać w polityce zagranicznej i energetycznej (w przypadku Turkmenistanu to właściwie jedno) alternatywy dla opcji moskiewskiej. Głębokie uzależnienie od Rosji, przez której terytorium biegną wszystkie znaczące szlaki eksportu gazu, wymuszało na turkmeńskim przywódcy daleko posuniętą ostrożność w otwieraniu się na Zachód, czy nawet Chiny. Zarazem, dzięki takiej polity

Czytaj dalej · Komentarze (679) 15.05.2009. 08:10

PKL - polski koncern logistyczny

Operator Logistyczny Paliw Płynnych ma znaleźć się w grupie kapitałowej PERN "Przyjaźń" tak przynajmniej wynika ze słów Wiceministra Skarbu Państwa Krzysztofa Żuka. Jest to co do swojego ogólnego przesłania dobra wiadomość. PERN dzięki temu:
- uzyska możliwość zaciągania większych zobowiązań (co dla możliwości realizacji planów inwestycyjnych będzie szczególnie ważne,
- będzie miał możliwość prowadzenia skoordynowanej polityki logistycznej,
- zakończy okres "uśpienia" inwestycji w kawerny solne na Pomorzu Gdańskim,
- wzmocni swoją pozycję negocjacyjną w stosunku do swoich zleceniobiorców,
- wzmocni swoją pozycję negocjacyjną w stosunku do swoich klientów, - zwiększy w przyszłości elastyczność wykorzystywania naziemnych pojemności magazynowych.

Można postawić w związku z planowanymi przekształceniami pewne pytania, po pierwsze jak i na co wydawane będą pieniądze? Oczywiście sam fakt posiadania większej sumarycznie ilości środ

Czytaj dalej · Komentarze (39) 15.04.2009. 09:03

Kilka słów o nowej strategii PERN "Przyjaźń" S.A.

Dwa tygodnie temu ukazała się informacja mówiąca o fakcie przyjęcia przez Przedsiębiorstwo Eksploatacji Rurociągów Naftowych "Przyjaźń" S.A. z siedzibą w Płocku nowej strategii. Informacja nie mówiła nic o tym, dlaczego powinna być pisana nowa strategia to znaczy czego poprzedniej strategii brakowało lub w jakich punktach i założeniach stała się już nieaktualna ze względu na zmiany zachodzące w szeroko pojętym otoczeniu rynkowym. Prezes PERN Soszyński powiedział Polskiej Agencji Prasowej, że "potencjalna zdolność inwestycyjna spółki ze środków własnych to około 100 mln zł rocznie" ale zapowiedział także niemalże od razu, że chce zwiększyć pojemności magazynowe w bazie surowcowej w Adamowie o 200 tyś m3 czyli przeliczając to na gotówkę zamierza wydać ok. 150 mln zł (ergo, gotówkę do dyspozycji przez 1,5 roku). Nawet nie tyle wydać co zmarnotrawić gdyż budowanie nowych pojemności w bazie, która będzie traciła na swoim znaczeniu jest zmarnotrawstwem pieniędzy spółki, czyli dział

Czytaj dalej · Komentarze (35) 06.04.2009. 19:10

Merkel przeciw Nabucco

Janusz Kowalski

W odpowiedzi tegoroczny rosyjsko-ukraiński kryzys gazowy kanclerz Angela Merkel jeszcze w styczniu br. zaapelowała do przywódców 27 państw UE o polityczne poparcie dla budowy trzech infrastrukturalnych magistral gazowych: Nord Stream, South Stream i Nabucco. Strategicznym celem Merkel jest podniesienie w Unii Europejskiej statusu politycznego dwóch pierwszych projektów. Pułapka niemieckiej propozycji polega na tym, że jej akceptacja oznacza uzyskanie przez rosyjskie projekty statutu strategicznych projektów europejskich na równi z popieranym bezwarunkowo przez Komisję Europejską projektem Nabucco z kaspijskim gazem. Odwrotnie ruch ten należy interpretować jako próbę obniżenia pozycji projektu Nabucco, który nie byłby już wymieniany jako jedyny priorytetowy europejski projekt dywersyfikacyjny, ale jako "jeden z trzech" biznesowych pomysłów na zabezpieczenie dostaw gazu ziemnego do UE. Niemcy oczekują więc politycznego poparcia dla projektów Gazpromu w z

Czytaj dalej · Komentarze (220) 18.03.2009. 09:05

Policzone dni "Przyjaźni"

Janusz Kowalski

26 listopada br. Premier Federacji Rosyjskiej Władimir Putin podpisał rozporządzenie o budowie ropociągu BTS-2. Już w 2012 r. możliwe jest całkowite wstrzymanie dostaw ropy naftowej do Polski rurociągiem "Przyjaźń". Przerwanie dostaw surowca przyniesie Rosji dwie wymierne korzyści: wyeliminowanie polskiego pośrednictwa w przesyle ropy oraz uniemożliwienie realizacji polskich ambicji tranzytu via Gdańsk kaspijskiej ropy naftowej na światowy rynek.

Strategicznym celem rosyjskiej polityki energetycznej jest dywersyfikacja eksportowych szlaków przesyłowych ropy naftowej i gazu ziemnego w sposób, który uniezależni Rosję od tranzytowego pośrednictwa państw trzecich. Obecnie rosyjska ropa naftowa transportowana jest do odbiorców trzema głównymi szlakami: przez terminale nad Morzem Bałtyckim, rurociągiem "Przyjaźń" oraz przez porty nad Morzem Czarnym. Plany rosyjskie przewidują zmianę strategicznych szlaków eksportu rosyjskiej ropy naftowej do

Czytaj dalej · Komentarze (44) 07.01.2009. 14:24

Jak zapewnić bezpieczeństwo energetyczne Polski?

Janusz Kowalski
Jakub Kozera


W ciągu ostatnich 20 lat niepodległego państwa polskiego, kierunek działań i myślenia o bezpieczeństwie narodowym zdominowały kwestie związane bezpośrednio z przystąpieniem Polski do Paktu Północnoatlantyckiego i do Unii Europejskiej. Pozostałe sprawy pozostawały w cieniu. Po wstąpieniu do NATO i UE potrzebne było wyznaczenie kolejnych wielkich celów. Jednym z takich celów jest zapewnienie Polsce bezpieczeństwa energetycznego. Realizacja tego celu, który w istotny sposób wpływa na suwerenność Polski, wymaga ponadpartyjnej i ponadkadencyjnej determinacji i konsekwencji. Bezpieczeństwo energetyczne należy rozumieć, jako stan gospodarki, w którym zapewnione są jej potrzeby energetyczne uwzględniające różnorodność nośników i form energii. Jego istotą jest dostęp do potrzebnych surowców energetycznych po cenach możliwie najkorzystniejszych oraz prawidłowe funkcjonowanie krajowej infrastruktury energetycznej. Tak określony obszar be

Czytaj dalej · Komentarze (2) 08.12.2008. 08:59

Bliżej gazowego kartelu

Janusz Kowalski

Najniebezpieczniejszą konsekwencją powstania gazowego OPEC będzie podział nieformalny podział europejskiego i światowego rynku odbiorców gazu ziemnego pomiędzy największymi producentami surowca. Jeżeli Polska nie zrealizuje projektów budowy terminalu LNG w Świnoujściu i gazociągu Baltic Pipe może stać się jedną z pierwszych ofiar kartelowej zmowy.

Pomysł stworzenia - na podobieństwo powstałej w 1960 r. Organizacji Krajów Eksportujących Ropę Naftową (OPEC) - gazowego odpowiednika nie jest pomysłem nowym. Ideę powstania międzynarodowego kartelu państw-eksporterów "błękitnego paliwa" na rynek światowy zaproponował już w latach dziewięćdziesiątych Rem Wiachiriew, ówczesny szef Gazpromu. W 2002 r. projekt ten poparł Prezydent Federacji Rosyjskiej Władimir Putin podczas wizyty Prezydenta Turkmenistanu w Moskwie. Pierwszy krok do powstania gazowego OPEC został zrobiony już w 2001 r., kiedy to w Teheranie zawiązano Forum Państw Eksporterów Gaz

Czytaj dalej · Komentarze (415) 12.11.2008. 10:46